Onur Kırıcı Davranış Sebebiyle Boşanma Davası
Evlilik süresi boyunca eşlerden bir tanesinin ağır bir şekilde onur kırıcı davranış sergilemesi sonucunda TMK 162. maddesinde düzenlenmiş olan boşanma özel sebeplerinden bir tanesi gerçekleşmiş olur. Bu davranışla birlikte onur kırıcı davranış sebebiyle dava açılabilmektedir.
Açılan davada suçlu olan eş ağır kusurlu olarak sayılmaktadır. Özetle onur kırıcı davranış davalarında eşlerden bir tanesinin kasıtlı bir şekilde diğer eşin haysiyet ve onuruna yönelik olarak yazılı veya sözlü bir şekilde saldırıda bulunması şartı aranır. Bu dava aşamasında görevlendirilmiş olan mahkeme heyeti, olay ile alakalı tüm somut delilleri kabul eder.
Açılan davalarda görevlendirilmiş olan hakimler onur kırıcı davranış ile alakalı olan kanıtları inceleyecek ve diğer yönden evlilik birliğinin yürütülmesi ile alakalı konularla ilgilenmeyecektir. Onur kırıcı bir davranışın eşler tarafından işlenmesi halinde hakimler mutlak suretle boşanma işlemlerini gerçekleştirilecektir. Açılan dava içerisinde onur kırıcı davranışa maruz kalan kişi eşini affetmesi durumunda dava sonlandırılacaktır.
Onur Kırıcı Davranış Nedir?
Onur, kişinin kendine duyduğu saygıyı ve toplum içindeki itibarını ifade eder; izzetinefis ile yakından bağlantılıdır. Onur kırıcı davranış ise, bir kimsenin kişiliğini hedef alan, onu küçük düşürmeyi, aşağılamayı veya değersiz göstermeyi amaçlayan söz ve eylemlerden oluşur. Hakaret, iftira, alay, küçültücü ithamlar ve toplum önünde itibarı zedeleyici açıklamalar bu kapsamda değerlendirilir. Bu tür davranışların onur kırıcı sayılabilmesi için bilinçli ve kasıtlı olarak gerçekleştirilmesi gerekir.
Aile hukuku açısından onur kırıcı davranış, özellikle boşanma davalarında ağır kusur sayılan bir fiildir. Davranışın doğrudan eşin kişiliğine yönelmesi, onu toplum nezdinde rencide etmeyi veya onurunu zedelemeyi amaçlaması gerekir. Örneğin, eşin sadakatini hedef alan asılsız ithamlar, özel hayatına ilişkin mahrem bilgilerin ifşa edilmesi ya da küçük düşürücü şekilde takip edilmesi bu kapsama girer. Davacının başka kusurları bulunsa dahi, ispatlanan onur kırıcı davranış diğer eşi tam kusurlu hale getirebilir.
Bu tür eylemlerin ağırlığı ve etkisi önemlidir. Davranışın tekrarı saldırının şiddetini artırırken, tek bir fiilin dahi onur kırıcı nitelikte olup olmadığı her somut olayda hâkim tarafından değerlendirilir. Esas olan, eylemin kişinin şeref ve saygınlığını ciddi biçimde zedelemesidir.
Boşanma Eşiğinde Olan Eşin Aldatması Durumu
Bu durumda önemli olan bir diğer kriter ise zina suçlarının da bu davada konusunda değerlendirilebileceğidir. Yargıtay tarafından verilmiş geçmiş kararlara göre boşanma aşamasında olan eşlerden bir tanesinin başka biriyle cinsellik yaşaması Türk Medeni Kanunu 162. maddesinde boşanma hali olarak belirtilmiştir. Tüm bunların yanı sıra zina haricinde yapılan diğer etkileşimler de Yargıtay kararlarında onur kurucu davranış olarak nitelendirilmiştir.
Şeref ve Haysiyete Yönelik Olarak Yapılan Hakaret ve İftira
Eşler arasında çıkan anlaşmazlık ve onur kırıcı davranış çerçevesinde yapılan hakaret ve iftiralar da Yargıtay nezdinde boşanma gerekçesidir. Örnek olarak eşlerden bir tanesi diğerinin kötü bir şekilde hayat sürdüğünü başkalarına anlattığı takdirde mahkeme tarafından onur kırıcı sebebe dayanarak boşanmalar yaşanabilmektedir.
Onur Kırıcı Davranış Sebebiyle Boşanma Şartları Nelerdir?
Onur kırıcı davranış sebebiyle boşanma davalarını açmak için ilgili konular TMK 162. de düzenlenmiştir. Onur Kırıcı Davranış Sebebiyle Boşanma Şartları:
- Eşlerden bir tanesinin diğerinin hayatına kastettiği veya kendisine kötü davrandığını ispat ettiğinde dava açabilmektedir.
- Eşlerde herhangi bir tanesinin diğer eş tarafından onu kırıcı davranışa maruz kaldığı durumlarda boşanma davası açabilir.
- Dava açmaya hakkı olan tarafın boşanma nedenini öğrendikten sonra yaklaşık olarak 6 ay geçmesi halinde dava açma hakkını kaybetmektedir.
- Kendisine yapılan bir suçu affeden kişi dava açma hakkını kaybetmektedir.
- Açılacak olan onur kırıcı davranış davalarının ağır nitelikle olması gerekmektedir.
Ağır Nitelikli Onur Kırıcı Davranış Nedir?
Onur kırıcı davranış davalarında tarafların birinin ağır kusurunun bulunması durumunda onur kırıcı davranış olarak nitelendirilmektedir. Bu kapsamda özel bir dava çeşidi olmamakla birlikte onur kırıcı davranış boşanma Yargıtay kararına göre değerlendirilme yapılmaktadır. Yargılama esnasında sunacağınız delillere göre tarafların kusur değerlendirilmesi yapılacaktır. Davalarda görevli olan hâkim olayın gerçekleşme yeri ve zamanına göre eşlerin sorumluluklarını tespit etmektedir. İlgili dava kapsamında ağır bir şekilde onur kurucu davranış tespit eden hâkim eşlerin evliliklerini sonlandırabilmektedir.
Onur Kırıcı Davranış Olarak Nitelendirilen Davranışlar Nelerdir?
- Gerçekleştirilen eylemlerin TCK’de düzenlenmiş olan sövme ve hakaret suçlarının tüm unsurlarını taşıdığı veya ceza hukuku açısında suç oluşturması gerekli değildir. Tüm bunların yanı sıra boşanma davası sonucunda davaların dayandırılmış olduğu geçmiş Yargıtay kararları ve ceza davalarındaki işlemlere bakılmaktadır.
- Sergilenen kötü niyetli davranışın kasıtlı bir şekilde gerçekleşmiş olması ve aşağılama, küçük- hor görme gibi niyetlerle sergilenmesi gerekmektedir. Bununla birlikte eşlerin kavga esnasında anın verdiği sinir ve öfke ile birlikte anlık olarak sergilenen kötü davranış veya şaka gibi durumlardan yapmış olduğu benzetmeler mahkeme tarafından onur kırıcı davranış olarak tanımlanmamaktadır.
- Ağır nitelikli onur kırıcı davranış sergileyen eşin bu durumu bilerek ve isteyerek yaptığı ve bu davranışı sergileyen eşin kusur ehliyetine sahip olması gerekmektedir.
Onur Kırıcı Davranış Nasıl İspat Edilir?
Utanç verici davranış ve onur kırıcı davranış, medeni hukukumuzda boşanmanın özel sebeplerinden biridir, mutlak boşanma sebebidir. Bu itibarla açılan bir boşanma davasında sadece bu sebebin ispatı gerekir. Yani bu durumda boşanmak isteyen eşin evliliğin temellerinin sarsıldığını ispat etmesine gerek yoktur. Sadece maddede sayılan sebeplerden birinin veya birkaçının varlığının ispatı boşanma kararı için yeterlidir. Örneğin, bir eş, ciddi hakaret içeren bir WhatsApp mesajı gönderirse, bu onursuz davranışın kanıtıdır. Eş bunun için bir sebep olduğunu ispat ederse, evlilik hayatının çekilmez hale gelip gelmediğini araştırmaya veya kanıtlamaya gerek yoktur. Çünkü bu durumda eşlerin evlilik birliğini sürdürmeleri beklenmez.
İlgili Davalarda Görevli ve Yetkili Mahkeme Kimdir?
Boşanma davalarında görevli olan mahkemeler aile mahkemeleridir. Eğer çiftlerin bulunmuş olduğu bölgelerde aile mahkemesi bulunmuyorsa bu gibi durumlarda görevli olan mahkemeler asliye hukuk mahkemeleridir. Yetkili olarak atanan mahkeme ise taraflardan herhangi bir tanesinin 6 ay boyunca ikamet ettiği yer mahkemeleri olarak bildirilmiştir. Sizlerde onur kırıcı davranışa maruz kaldıysanız boşanma avukatı tavsiye edilmektedir.
Bu içeriğimizde sizlere Onur Kırıcı Davranış Sebebiyle Boşanma Davası açılması hakkında bir takım ayrıntılı bilgilere değindik. Daha fazla bilgi için Atabay Hukuk Bürosu ile iletişime geçerek daha fazla bilgi alabilirsiniz.
Aile ve Miras Hukuku alanında hukuki süreçler hakkında ayrıntılı ve güvenilir bilgi almak için Atabay Hukuk ile iletişime geçebilirsiniz.